Bugün - 19 Ekim 2017 Perşembe
Foto Galeri
Video Galeri
Biz kimiz
Reklama
Gagauz Şarkıları
Aza Ol
 Bize Ulaşın
www.meydangazetasi.com Logo
-
Hava Komrat °C
Haber Detayları

İlkin isteerim açıklamaa, ki bu yaratma, gagauz halkının istoriyasında yazılmış ilk büük simfonik yaratmasıdır: üç bölümnü, yaklaşık 19 minuttur.

KULTURA Haberi - 13 Mart 2014 Perşembe - 09:37
   İlkin isteerim açıklamaa, ki bu yaratma, gagauz halkının istoriyasında yazılmış ilk büük simfonik yaratmasıdır: üç bölümnü, yaklaşık 19 minuttur.
Resmi küçültmek için üzerini tıklayın...

   Yaratmada kullandıım melodiyaların taa çoyu bizim gagauz halk muzıkamızdan alınmıştır. Kimi melodiyaları da (örnek olarak giriş melodiyası) bizim halk muzıkamıza benzederäk (melodiyaları hem ölçüleri ) bütün kompoziţiyayı kendim yarattım. Ama kimi havalar bizim halk muzıkamızdan olmasa da (örn. peliniţa – moldovan halk oyunu), bu muzıkanın sade iki motivini kullanarak bir yan tematika (ikinci rol) olarak kullandım.

   Bizim Besarabiya bölgemizdä yaşêêrlar türlü-türlü halklar (gagauz, moldovan, rus, bulgar h. b.), soţial, ekonomika, kultura olaylarını birliktä geçirerlär, o üzdän yaratmada kullandıım bu melodiyalar iç-içä geçerlär. Başka türlü sölärsäm, olsun yazıcı, resimci yada kompozitor – angı kulturadan beslenärsä, kalemin ucuna, parmakların bastıı muzıka instrumentlerinä – o geler, butürlü işlär için diskusiya da yapılmaz. Onuştan da benim düşünmelerimin hem parmaklarımın sayısında kiyada dökülän notalar – yaşadıım geografiya hem duyduum kulturadır. “Gagauz süitası” melodiyaları hem bütün yaratmada kullandıım kompoziţiya tehnikaları – o düşündüklerimin hem yaşadıklarımın sonucudur.

    Sölediklerimin yanına eklemää isteerim, ani “Gagauz süitasında” hem başka kompoziţiyalarımda muzıkanın hem muzıkadakı matematikanın denkliini tutmaa çalıştım. Eer muzıkadakı matematika hesapları hem ölçüleri olmarsa, onun muzıkası da olmaz. Ozaman muzıkası olmayan kompoziţiyayı kimsey seslemää istemäz. Bu matematika – muzıka denkliini üzä çıkaran hesap, istoriyadakı anılmış kompozitorların yaratmalarını da Dünnä uuruna taşıyan öz sayılêr. Bölä kalitedä yaratmalar kompozitoru, kompozitorun halkını, kulturasını, istoriyasını kaybelmektän kurtarêr hem Dünnä uurunda önemni İz braktırêr. Gagauz süitasının bölümnerinin kısa açıklamaları:

1.m: Hızlı (presto) 7/16-lık kendim yarttıım bir melodiyaylan giriş yapılêr. Oyun harakterindä verilän bu tema, bir yan temaylan birleşeräk, ilerleyän minutlarda geniş bir melodiyaya geçiş yapêr. Bu şen parça delikannı, erindä duramayan gençlerin gelmesini hem oynamaa istediini belli eder. Bu havayı siiredän kız dünnäsını açıklayan renkli bir gagauz türküsünü göräbiler. Bu temalar biri-biri ardısora gelerlär. Kızların teması, adamnarın temasınnan bilä, “kızların falı” sţenasına döner.

2.İknci Bölüm: Bu bölüm sevgili anacıım Zinaida Çelak bana küçüklüümdä çaldıı garip bir gagauz nani türküsünnän başlêêr. Çeşitli instrumentlärlän diişeräk verilän bu temada ananın oolunnan konuşması geçer. Muzıkanın urgusu, ananın oolu beterinä kahırlı süretinnän büüyer, üüseler. Bununnan birliktä ananın aklına getirmekleri dä muzıkada gösteriler: ana, beşii sallayarak, küçük ooluna nani çalarkan, onun başında uyuklaması. Burada struna (yay) hem solo instrumentleri veriler. Bölä aklına getirmekleri keser orkestranın tutti (hepsi sesleri) hem polkord (çok akord) akordlarınnan bir “Ananın Feryadı” sţenası. Hepsi yakınnarını kaybedän, en paalı varlıı, çocuu da ellerindän alınmış bir Ana. Struna hem trombon instrumentlerinnän verilän glissandolar (sesi kaydırarak), ananın bu iç acısının üfkesini hem içtän gelän AHını dışa urup, iiycä üüselttirer. Bölüm bu kahırlı temaylan, nani hem beşik sallamasınnan biter.

3.Üçüncü Bölüm: Şen bir bölüm, 2/4-lük bir oyunnan başlêêr. Gençlerin bir arada dans yapmaları, şakalaşmaları h. b. – şen havaylan belli ediler. Gençlär biri-birilerini seçtiklerini gösterän süita boyunca türlü-türlü duydurulan bir yan temaylan (peliniţa) gösteriler. Ek bilgi: peliniţa oyunun daavası, halka gibi tutunup, oynarkan bir gencin basmasınnan kız çocuu yada çocuk kızı, teklif edip, halkanın ortasında oynêêrlar da sonunda, basma kimdäysä – karşıdakısını öper. Bu seçim oyunnarı gürleştikçä tema da kendi içindä yazı tehnikası hem orkestrovka tarafından da hızlanêr. Finala geldiynän, bölümdä kullanılan ana hem yan temaların tutti hem fortissimo (çok gür) halda son kerä işittirilmesidir. Muzıka yazmamı, gerçek amacımı hem yaşamamı nicä bir misiya görerim. Bu gözäl hem şıralı havaları topraamızın öz yapısından yola çıkararak, onnarı erli, dolay sora da dünnäcä, halklararası uurlara taşımak – neetimdir. Bu neetä uygun bilgilär, çalışmalar, sabur hem yardım bir kişiylän olamaz, sade el birliinnän gerçekleştirilecek bir büük iştir.

İvan Çelak, muzıka bilgilerindä doktor, Ankara Universiteti

Haberin Diğer Fotoğrafları
 
Anahtar Kelimeler:, , , İlkin, isteerim, açıklamaa, ki, yaratma, gagauz, halkının, istoriyasında, ,
Kaynak / Editör:
 
Yorumlar
*** Yorum Yaz
Bu habere hiç yorum yapılmamış, ilk yorumu siz yapın.

Diğer KULTURA Haberleri
İvan ÇELAK – BALLAD
EVROPADAKİ TÜRK SOLUU GAGAUZLAR 1. BÖLÜM
EVROPADAKİ TÜRK SOLUU GAGAUZLAR 2. BÖLÜM

EVROPADAKİ TÜRK SOLUU GAGAUZLAR 2. BÖLÜM
EVROPADAKİ TÜRK SOLUU GAGAUZLAR 3. BÖLÜM
EVROPADAKİ TÜRK SOLUU GAGAUZLAR 4. BÖLÜM
EVROPADAKİ TÜRK SOLUU GAGAUZLAR 5. BÖLÜM
EVROPADAKİ TÜRK SOLUU GAGAUZLAR 6. BÖLÜM
Diğer Başlıklar

Türkiye'den GRT'ye teknik yardım
Общество турецко-молдавской дружбы издало более 34 тысяч экземпляров гагаузских книг
Türk Dünyasında Kadın
İvan ÇELAK – BALLAD
EVROPADAKİ TÜRK SOLUU GAGAUZLAR 1. BÖLÜM
EVROPADAKİ TÜRK SOLUU GAGAUZLAR 2. BÖLÜM
EVROPADAKİ TÜRK SOLUU GAGAUZLAR 3. BÖLÜM
EVROPADAKİ TÜRK SOLUU GAGAUZLAR 4. BÖLÜM
EVROPADAKİ TÜRK SOLUU GAGAUZLAR 5. BÖLÜM
E-kitap

Meydan Fm

Sesi duyabilmek için, videoları izlerken Meydan FM'i durdurunuz lütfen.

E-Gazeta
Anket

Meydan! gazetası nasıl olmuş?


  
Beendim498 Kişi (% 85 )
  
Pek beenmedim35 Kişi (% 6 )
  
Çoktan lääzımdı olsun56 Kişi (% 10 )

Toplam 589 Kişi

Röportajlar
BİZİM ECEL İSTORİYALARIMIZ
İVAN RODİONOVİÇ KELEŞ – UZBEKİSTAN NEFTEGAZ SFERASININ İLERLENMESİNDÄ BÜÜK KATKIDA BULUNANNARDAN BİRİSİUzbekistanda İvan Keleş yaş&e...
»
»
Kim Kimdir
Anasayfa
Site Haritası
Sitenize Ekleyin
RSS Kaynağı
Hakkımızda
Reklama
Gagauz Şarkıları
Biz kimiz
Facebook
Twitter
Baalantı
Copyright ©2013 - Tüm hakları saklı tutulmaktadır.
Bu sitede yayınlanan tüm resim, materyal ve içeriğin telif hakları tarafımızca saklı olup izinsiz alınıp kullanılamaz.
0,13ms